Khoa học song ngữ: Sứa phát quang sinh học có được ánh sáng đặc trưng như thế nào?

Ở đáy đại dương sâu thẳm, khi những tia nắng cuối cùng hoàn toàn vụt tắt, một thế giới kỳ ảo bắt đầu thức tỉnh bằng thứ ánh sáng xanh huyền bí. Đó không phải là ánh sáng phản chiếu, mà là vũ điệu của những loài sứa phát quang sinh học – những sinh vật tự biến mình thành những “ngọn đèn” giữa lòng biển cả.

In the deepest reaches of the ocean, where sunlight finally fades into total darkness, a mystical glow begins to awaken. This is the realm of bioluminescent jellyfish—creatures that transform their own bodies into living lanterns through the magic of chemistry.

Phép màu từ những phản ứng hóa học Sứa không chỉ tồn tại, chúng còn tỏa sáng. Thông qua một phản ứng hóa học kỳ diệu bên trong các tế bào chuyên biệt, sứa sử dụng hợp chất luciferin kết hợp cùng oxy để giải phóng các hạt photon ánh sáng. Một số loài còn sở hữu “chìa khóa” luciferase – một loại protein đóng vai trò chất xúc tác, giúp chúng kiểm soát và khuếch đại luồng sáng này theo ý muốn.

The Alchemy of Light These jellyfish don’t just exist; they illuminate. Through a specialized chemical reaction, they combine a compound called luciferin with oxygen to release bursts of photons. Many species also rely on luciferase, a protein that acts as a catalyst, allowing them to control and amplify their radiance with precision.

Trong khi hiện tượng phát quang phổ biến ở nhiều loài từ mực ống đến hải sâm, thì sứa và sứa biển sâu mới thực sự là những “nghệ sĩ” bậc thầy. Chúng thường chọn sắc xanh lam hoặc xanh lục – những bước sóng bền bỉ nhất có khả năng xuyên thấu màn đêm đặc quánh của nước biển để truyền đi xa nhất.

While bioluminescence is shared by many—from squids to sea cucumbers—it is the comb jellies and deep-sea medusae that have truly mastered this underwater art. Most emit a haunting blue or emerald green light, as these specific wavelengths travel the furthest through the dense, heavy veil of the sea.

Giữa không gian tĩnh lặng, những tia sáng ấy không chỉ là vẻ đẹp tuyệt mỹ, mà còn là ngôn ngữ của sự sinh tồn, biến sứa thành những kiệt tác sống động tỏa sáng kiêu hãnh dưới nghìn thước sâu.

In the crushing silence of the abyss, these flickers of light are more than just a beautiful sight; they are the language of survival, turning the jellyfish into glowing masterpieces of the deep.

Cách sứa tạo ra ánh sáng

The alchemy of light and the glow of the jellyfish

Những con sứa này sử dụng một chất hóa học gọi là luciferin, chất này phản ứng với oxy để tạo ra ánh sáng. Năng lượng từ phản ứng đó giải phóng các photon, tạo ra ánh sáng phát quang có thể nhìn thấy được.

Nhiều loài cũng dựa vào một loại protein gọi là luciferase để kiểm soát phản ứng, và một số loài sử dụng các cơ quan phát sáng để tập trung hoặc khuếch đại ánh sáng.

These jellyfish utilize a chemical compound called luciferin, which reacts with oxygen to produce a brilliant light. The energy from this reaction releases photons, creating the visible bioluminescent glow we see. Many species also rely on a specialized protein known as luciferase to catalyze and control the process, while some possess dedicated light organs to focus or amplify their radiance.

Màu sắc của ánh sáng phát ra phụ thuộc vào loài. Hầu hết tạo ra ánh sáng sinh học màu xanh lam hoặc xanh lục vì các bước sóng này truyền đi xa nhất trong nước biển. Một số loài khác, như một số loài sứa lược, có thể phát ra những tia sáng màu xanh lục.

The color of the light depends entirely on the species. Most produce a blue or green glow because these specific wavelengths travel the furthest through the ocean depths. Others, such as certain types of comb jellies, are capable of emitting striking flashes of emerald green.

Tại sao lại là đồ phát sáng trong bóng tối?

The hidden meaning of the deep sea glow

Sứa không phát sáng chỉ để cho vui. Hiện tượng phát quang sinh học có mục đích riêng.

Trong lòng đại dương tối tăm, ánh sáng không dùng để trang trí – đó là vũ khí và là ngôn ngữ. Giữa không gian đen kịt, một đốm sáng nhỏ có thể là chiếc “bẫy ngọt ngào” dụ dỗ con mồi kiêu ngạo, hoặc là đòn tâm lý khiến kẻ săn mồi giật mình hoảng sợ.

Jellyfish do not glow without a reason as bioluminescence is a calculated tool for survival. In the eternal darkness of the abyss, light is far more than just a visual display; it functions as both a lethal weapon and a sophisticated language. A single flicker in the void can serve as a “deadly lure” to attract curious prey or act as a sudden flare to paralyze a predator with fear.

Thậm chí, ánh sáng còn là lời mời gọi bạn tình đầy lãng mạn. Trong khi một số loài dùng ánh sáng để che giấu đường thoát thân thì những “chiến binh” như Sứa chiến tranh Bồ Đào Nha lại phô diễn những xúc tu dài đầy uy lực để khẳng định lãnh địa và xua đuổi mọi kẻ thù.

For some species, this radiance even doubles as a romantic signal to attract a mate. While many use their light to create a distraction for a quick escape, formidable creatures like the Portuguese Man o’ War display their glowing tentacles to mark their territory and intimidate anything that dares to draw near.

Các loại thạch phát sáng khác nhau

The enchanting spectrum of radiant sea jellies

Không phải tất cả các loài sứa phát sáng đều giống nhau. Sứa lược – kẻ đánh lừa thị giác vĩ đại. Những hàng lông mao của chúng khúc xạ ánh sáng tạo nên hiệu ứng cầu vồng lấp lánh, một vẻ đẹp dễ bị nhầm lẫn với hiện tượng phát quang sinh học thực sự.

Not all glowing jellies are crafted by the same hand of nature. The comb jelly remains the ocean’s greatest illusionist, using rows of delicate cilia to refract light into a shimmering dance of rainbows – a spectacle of beauty frequently mistaken for true bioluminescence.

Một số loài khác, như một số loài sứa sống ở biển sâu, có các cơ quan phát sáng thực sự và sử dụng chúng để săn mồi hoặc tự vệ.

In contrast, other species such as certain deep-sea medusae possess genuine light – producing organs that they deploy for hunting or self-defense. These creatures dwell far beyond the reach of daylight, typically thousands of meters beneath the surface. In these realms known as the bathypelagic and abyssopelagic zones – where sunlight is utterly forsaken – the true wonder of nature reveals itself.

Những sinh vật này sống xa ánh sáng ban ngày, thường ở độ sâu hàng nghìn mét dưới mặt nước. Trong những khu vực này, được gọi là vùng biển sâu (bathypelagic) và vùng biển sâu thẳm (abyssopelagic), nơi ánh mặt trời hoàn toàn bị chối bỏ, chúng ta càng thấy rõ sự kỳ diệu của tạo hóa. Tại đây, sứa biển sâu sử dụng các cơ quan phát sáng thực thụ để săn mồi và tự vệ. Một thế giới siêu thực hiện ra: không được chiếu sáng bởi mặt trời, mà bởi chính những “ngôi sao sống” đang trôi dạt giữa thinh lặng.

Here, deep-sea jellyfish utilize their authentic glowing organs to navigate the struggle for survival. What emerges is a surreal world illuminated not by the sun, but by “living stars” drifting through the silent void.

Bài viết liên quan